അന്നഹ്ൽ - النحل - An-Nahl

1. സൂറത്തുന്നഹ്‌ല് എന്നാണ് ഈ അധ്യായത്തിന്റെ പേര്. നഹ്‌ല് എന്നാല്‍ തേനീച്ചയാണ്. ബുദ്ധിമാനും സമര്‍ഥനുമായ മനുഷ്യന്ന് പോലും നിരവധി ഗുണപാഠങ്ങള്‍ ഉള്‍ക്കൊള്ളാന്‍ മതിയായ ആ സാധുജീവിയെപ്പറ്റി സൂക്തം 68,69 ല്‍ പരാമര്‍ശമുണ്ട്. അതാണു നാമകരണത്തിന്നു കാരണം. മനുഷ്യനു നല്‍കപ്പെട്ട മറ്റു ഒട്ടനേകം അനുഗ്രഹങ്ങളും ഇതില്‍ പരാമൃഷ്ടമാകുന്നുണ്ട് എന്നതിനാല്‍ 'അനുഗ്രഹങ്ങളുടെ അധ്യായം' എന്ന പേരുകൂടി ഇതിനുണ്ട്. ആദ്യ സൂക്തത്തിലെ 'ദൈവിക ഉത്തരവി'ന്റെ വിവക്ഷ അന്ത്യനാള്‍ ആകുന്നു. ഇതാ വന്നെത്തി, അതിന്റെ കാര്യത്തില്‍ ധൃതിപ്പെടേണ്ട എന്നു നിഷേധികളോടു പറയുകയാണ്.

2. പ്രവാചക നിയോഗം, അവരിലേക്കു ദിവ്യസന്ദേശവുമായി മലക്കുകളെ അയക്കല്‍, വിശിഷ്യ നിങ്ങളിലേക്ക് മുഹമ്മദ് നബി(സ്വ)യെ മാര്‍ഗദര്‍ശകനായി നിശ്ചയിച്ചത്, ഖുര്‍ആന്റെ അവതരണം ഇത്യാദി കാര്യങ്ങളൊന്നും നിരര്‍ത്ഥകമായോ അനാസൂത്രിതമായോ സംഭവിക്കുന്നതല്ല. വളരെ വ്യവസ്ഥാപിതവും ഉദ്ദേശ്യപൂര്‍വവുമായി അല്ലാഹു സംവിധാനിക്കുന്നതും നിര്‍വഹിക്കുന്നതുമാണ്. അതുകൊണ്ട് അന്ധമായ നിഷേധത്തിന്റെ മാര്‍ഗം നിങ്ങള്‍ കൈവെടിയണം എന്നാണു വിവക്ഷ.

3. സര്‍വശക്തനായ അല്ലാഹുവിന്റെ മാര്‍ഗം കൈവെടിയുന്നവന്റെ അവസ്ഥ എത്ര വിചിത്രമാണ്: മ്ലേച്ഛവും നിസ്സാരവുമായ ഒരു ഇന്ദ്രിയകണത്തില്‍ നിന്നാണവന്‍ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. എന്നിട്ട് സര്‍വജ്ഞനും പ്രപഞ്ച സംരക്ഷകനും അന്നദാതാവുമായ അല്ലാഹുവിനോട് വിശ്വാസകാര്യങ്ങളിലും ദൈവികാനുശാസനകളിലുമൊക്കെ അവന്‍ കുതര്‍ക്കം നടത്തുന്നു...! എന്തൊരു മൗഢ്യവും ബുദ്ധിശൂന്യതയും അഹന്തയുമാണത്!

4. വിശുദ്ധ ഖുര്‍ആന്റെ പ്രഥമാഭിസംബോധിതരായ സമൂഹത്തിന്റെ സുപ്രധാനമായ ഒരു തൊഴില്‍ കാലിവളര്‍ത്തലായിരുന്നു. യാത്രചെയ്യാനും ചരക്കുകള്‍ ദൂരദിക്കുകളിലെത്തിക്കാനും സവാരിക്കുമായി സാര്‍വത്രികമായി വിവിധയിനം കാലികള്‍ ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടു. വ്യത്യസ്ത തരം വസ്തുക്കളുണ്ടാക്കാനുള്ള കമ്പിളി ലഭിച്ചത് ആ കാലികളില്‍ നിന്നായിരുന്നു. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ഇത്തരം അനുഗ്രഹങ്ങളിലേക്ക് ഇവിടെ വിരല്‍ചൂണ്ടിയിരിക്കുന്നത്.

5. കഴുത, ഒട്ടകം, കുതിര, കോവര്‍കഴുത, ആന തുടങ്ങിയവയുടെ പുറത്തെല്ലാം മനുഷ്യന്‍ പണ്ട് യാത്രചെയ്തിരുന്നു. എന്നാല്‍, യാത്രാമാധ്യമങ്ങളായി നിങ്ങള്‍ക്കറിയാത്ത പലതും അല്ലാഹു വഴിയെ സൃഷ്ടിക്കുന്നതാണ് എന്നാണിവിടെ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. വളരെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു ശൈലി ഖുര്‍ആന്‍ ഇവിടെ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നതായി കാണാം. കാറുകളോ തീവണ്ടികളോ വിമാനങ്ങളോ സൃഷ്ടിക്കുമെന്ന് പറഞ്ഞാല്‍ അന്നുള്ളവരുടെ ബുദ്ധിക്ക് ഉള്‍ക്കൊള്ളാനാകുമായിരുന്നില്ല. പല ശാസ്ത്ര സിദ്ധികളും നാം വിശ്വസിക്കുന്നത് അനുഭവവേദ്യമാകുന്നത് കൊണ്ടുമാത്രമാണല്ലോ. അതുകൊണ്ട് ഏതു കണ്ടുപിടിത്തവും ഉള്‍ക്കൊള്ളാനാവും വിധമുള്ള പരാമര്‍ശമാണിവിടെ നടത്തിയിരിക്കുന്നത്.

6. മനുഷ്യനെയും മറ്റുസൃഷ്ടികളെയുമൊക്കെ തന്റെ സ്വന്തം തീരുമാനവും രൂപകല്‍പനയുമനുസരിച്ചാണ് അല്ലാഹു പടച്ചിരിക്കുന്നത്. അവര്‍ക്കു ജീവിക്കാനാവശ്യമായ സര്‍വ സന്നാഹങ്ങളും അവന്‍ ചെയ്തു. അതുപോലെ മനുഷ്യന്റെ സന്‍മാര്‍ഗപ്രാപ്തിക്കായി ജീവിതവ്യവസ്ഥിതികളും അവന്‍ നിശ്ചയിച്ചു. ഇത് തന്റെ ബാധ്യതയും കര്‍ത്തവ്യവുമായി അവന്‍ സ്വയം ഏറ്റെടുത്തതാണ്. എന്നാല്‍ അല്ലാഹു അവതരിപ്പിച്ച ചില ജീവിത വ്യവസ്ഥിതികള്‍ തന്നെ മനുഷ്യന്റെ കൈകടത്തലുകള്‍ നിമിത്തം വഴിയെ മാര്‍ഗഭ്രംശം പറ്റി വക്രമായിരിക്കാം. ജൂതമതവും ക്രിസ്തുമതവും ഉദാഹരണം; മനുഷ്യ നിര്‍മിത മതങ്ങളുടെ കാര്യം പറയേണ്ടതില്ല താനും. ചുരുക്കത്തില്‍ മതം ശരിയോ തെറ്റോ എന്നു പരിശോധന നടത്തി നല്ലത് സ്വീകരിക്കുക എന്നത് അടിമകളുടെ ചുമതലയാകുന്നു.

7. പ്രപഞ്ചം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതുതന്നെ മനുഷ്യനു വേണ്ടിയാണ്. മനുഷ്യന്‍ ഇല്ലെങ്കിലും ഭൂമിയും മറ്റുസൃഷ്ടിവിഭാഗങ്ങളും ആകാശങ്ങളും നക്ഷത്രങ്ങളുമൊക്കെ നിലനില്‍ക്കും. എന്നാല്‍ തരിശും നിശ്ശൂന്യവുമായ ഒരു ഭൂമിയിലേക്കാണ് മനുഷ്യന്‍ നിയോഗിക്കപ്പെട്ടിരുന്നതെങ്കില്‍ അവന്ന് ഇവിടെ ജീവിക്കാന്‍ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. ഇവിടെ എണ്ണിപ്പറഞ്ഞ അനുഗ്രഹങ്ങളില്‍ ഓരോന്നും ചിന്താവിധേയമാക്കിയാല്‍ ധാരാളം ഗുണപാഠങ്ങള്‍ കണ്ടെത്തുവാന്‍ കഴിയും.

8. സമുദ്രങ്ങള്‍ ഒരു മഹാദ്ഭുത ലോകമാണ്. ഉരുണ്ടഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിലായി പലയിടങ്ങളിലും ഉള്‍ക്കടലുകളും കടലുകളും സമുദ്രങ്ങളും മഹാ സമുദ്രങ്ങളും നിലകൊള്ളുന്നു. വലിയ ഒരു ഗ്ലോബിന്റെ പുറത്ത് കൊച്ചു കുഴികളുണ്ടാക്കി അതില്‍ വെള്ളത്തുള്ളികള്‍ നിറച്ചാല്‍ എന്താകും അവസ്ഥ? വിശിഷ്യ അത് കറങ്ങുകകൂടി ചെയ്താല്‍? ഒട്ടേറെ അനുഗ്രഹങ്ങള്‍ കടലുകളിലുണ്ട് താനും - കപ്പല്‍ യാത്ര, വിവിധതരം മുത്തുകള്‍, ആഹാരത്തിനായി മത്സ്യത്തിന്റെ പുത്തന്‍ ഇറച്ചി, നിരവധി ആവശ്യങ്ങള്‍ക്കുപയോഗിക്കുന്ന വ്യത്യസ്ത ലവണങ്ങള്‍, പെട്രോളിയം... ഇങ്ങനെ എണ്ണമറ്റ സ്രോതസ്സുകള്‍, ലക്ഷോപലക്ഷം ആളുകള്‍ അവയാശ്രയിച്ചു ജീവിക്കുന്നു.

9. മനുഷ്യന്നു അല്ലാഹു വിശേഷബുദ്ധി നല്‍കിയിട്ടുള്ളത് വസ്തുതകള്‍ ചിന്തിച്ചു മനസ്സിലാക്കാനാണ്. മണ്ണുകൊണ്ടോ ലോഹംകൊണ്ടോ താന്‍ തന്നെ നിര്‍മിച്ചുണ്ടാക്കുന്ന നിര്‍ജീവ വസ്തുവിനു ബുദ്ധിയുള്ള മനുഷ്യന്‍ ആരാധിക്കുക! എന്തൊരു മൗഢ്യമാണിത്.

10. മനുഷ്യന്‍ ആരെ ദൈവമാക്കുന്നുവോ, ആര്‍ക്ക് ആരാധനകളര്‍പ്പിക്കുന്നുവോ അത് ശരിയായ ദൈവമാകണം. അത് അല്ലാഹുവാണ്. അവനാണ് പ്രപഞ്ചത്തിനുടനീളം അനുഗ്രഹങ്ങള്‍ ചൊരിഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. തിട്ടപ്പെടുത്താന്‍ കഴിയാത്ത അനുഗ്രഹങ്ങള്‍. പാപങ്ങളും കുറ്റകൃത്യങ്ങളും മനുഷ്യനില്‍നിന്നു വന്നുപോയാല്‍ തന്നെ മാപ്പരുളുകയും പൊറുത്തുകൊടുക്കുകയും ചെയ്യുന്ന കരുണാമയന്‍. സര്‍വവിധ രഹസ്യങ്ങളും പരസ്യകാര്യങ്ങളും ഒരുപോലെ അറിയുന്ന സര്‍വജ്ഞന്‍. ഈ മഹച്ഛക്തിക്കുമുമ്പില്‍ ബിംബങ്ങള്‍ക്കെന്തു പ്രസക്തി?

11. മനുഷ്യര്‍ക്ക് പരലോകത്ത് ഒരു ഉയിര്‍ത്തെഴുന്നേല്‍പുണ്ടെന്നോ തന്റെ ആരാധകന്‍ എപ്പോള്‍ ഉയിര്‍ത്തെഴുന്നേല്‍പിക്കപ്പെടുമെന്നോ ബിംബങ്ങള്‍ക്കറിയില്ല. ആരാധിക്കുന്നവരുടെ ആധിക്യം, ആരാധ്യ ബിംബങ്ങളില്‍ അവര്‍ക്കുള്ള അടിയുറച്ച വിശ്വാസ - ബഹുമാനാദരങ്ങള്‍ മുതലായവ പരിഗണിച്ചാണ് ഇത്യാദി പരാമര്‍ശങ്ങള്‍ ഖുര്‍ആന്‍ നടത്തുന്നത്. വസ്തുത പരിശോധിച്ചാല്‍ യാതൊരുവിധ ഉപകാരവും ഉപദ്രവവും ആര്‍ക്കും ചെയ്യാനാകാത്ത ഈ നിര്‍ജീവ സാധനങ്ങളെപ്പറ്റി എന്തുപറയാന്‍!?

12. ബിംബാരാധകരുടെയും ബഹുദൈവവിശ്വാസികളുടെയും മറ്റും നിഷേധാത്മകമായ നിലപാടിലേക്ക് വിരല്‍ചൂണ്ടുകയാണ്. അല്ലാഹുവിന്റെ മഹത്ത്വപൂര്‍ണമായ വിശേഷണങ്ങളെയോ അനുഗ്രഹങ്ങളെയോ കഴിവിനെയോ കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാനോ അതുവഴി സന്‍മാര്‍ഗം പുല്‍കുവാനോ അവര്‍ സന്നദ്ധരാകുന്നില്ല; മൂടുറച്ച നിഷേധത്തില്‍ കഴിയാനാണവര്‍ക്കു താല്‍പര്യം. സത്യത്തെ വിട്ടു അവര്‍ അഹന്ത നടിക്കുന്നു. സത്യത്തോടുള്ള അവരുടെ ഈ അവഹേളനവും പരാങ്മുഖഭാവവും ധിക്കാരവുമൊക്കെ അല്ലാഹു അറിയുന്നുണ്ട്. അവക്കൊക്കെ അനുസൃതമായ ശിക്ഷ പരലോകത്ത് അവര്‍ ഏറ്റുവാങ്ങും.

13. തിരുനബി(സ്വ)യുടെ നിയോഗത്തിനു മുമ്പുതന്നെ അറേബ്യന്‍ ഉപദ്വീപിന്റെ പലഭാഗങ്ങളില്‍ നിന്നും ആളുകള്‍ ഹജ്ജിനു എത്തിയിരുന്നു. ഇസ്‌ലാം വന്നതോടെ ഇങ്ങനെ ഹജ്ജ് സീസണില്‍ വന്നെത്തുന്ന ദൂരദിക്കുകാര്‍ നബി(സ്വ)യെപ്പറ്റി മക്കക്കാരോടന്വേഷിക്കും. അവര്‍ നബി(സ്വ)യുടെ നാട്ടുകാരും ബന്ധുക്കളുമാണല്ലോ. തല്‍സമയം അവര്‍ നല്‍കിയിരുന്ന മറുപടിയാണിത്. മുഹമ്മദ് വ്യാജനാണ്, ചതിയനാണ്, ആഭിചാരകനാണ്, ഭ്രാന്തനാണ്, അവന്റെ ഖുര്‍ആന്‍ പൂര്‍വികരുടെ കെട്ടുകഥകളാണ് എന്നൊക്കെ തട്ടിവിടും. ഇങ്ങനെ വഴിതെറ്റിക്കപ്പെടുന്ന അന്വേഷകന്‍മാരുടെ പാപഭാരവും സ്വന്തം ബഹുദൈവവിശ്വാസത്തിന്റെ പാപഭാരവും പേറേണ്ടിവരും എന്നതായിരിക്കും ഈ നിഷേധാത്മക നിലപാടിന്റെ ഭവിഷ്യല്‍ഫലം എന്നാണു വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

14. സത്യമാര്‍ഗത്തിന്റെ മുന്നില്‍ വിലങ്ങുതീര്‍ക്കുക എന്ന ഹീനലക്ഷ്യവുമായി ഇവര്‍ മാത്രമല്ല, പൂര്‍വകാലത്തു കഴിഞ്ഞുപോയ പലസമൂഹങ്ങളും പ്രവാചകശ്രേഷ്ഠന്‍മാര്‍ക്കുമുമ്പില്‍ ഉപരോധങ്ങള്‍ ഏര്‍പ്പെടുത്തുകയും പ്രതിരോധ സൗധങ്ങള്‍ പണിയുകയും ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാല്‍ അവയത്രയും തറപോലും തകര്‍ന്ന് ഉന്‍മൂലനം ചെയ്യപ്പെടുകയാണുണ്ടായത്. സൂറത്തു ഇബ്രാഹീം 9-16 കാണുക. അവരുടെ ഹീനമായ ചെയ്തികളും ഗൂഢാലോചനകളും ഒരു കെട്ടിടത്തോടു ഉപമിച്ചിരിക്കുകയാണ്; അതു തകര്‍ന്നുവീണ് അവര്‍ നശിച്ചു. സ്വയം ശവക്കുഴിതോണ്ടി എന്നു താല്‍പര്യം.

15. സത്യനിഷേധത്തിലും ബഹുദൈവവിശ്വാസത്തിലുമായി കഴിയവെ മനുഷ്യന്‍ മരണാസന്നനാകും. തത്സമയം പാരത്രിക ഭയാനകതകള്‍ കാണുമ്പോള്‍ മട്ടുമാറും. ഏതുതരം വിധേയത്വത്തിനും സന്നദ്ധനാകും. ഫിര്‍ഔന്‍ പോലും അതിന്ന് സന്നദ്ധനായി. (ഖുര്‍ആന്‍:10:90) കുറ്റകൃത്യമോ സത്യനിഷേധമോ താന്‍ ചെയ്തിരുന്നില്ലെന്ന നുണതന്നെ അവന്‍ തട്ടിവിടും.

16. നിങ്ങളുടെ ദുഷ്‌ചെയ്തികളെക്കുറിച്ചെല്ലാം അല്ലാഹു നന്നായി അറിയും. അതുകൊണ്ട് രക്ഷപ്പെടാന്‍ യാതൊരു പഴുതുമില്ല. ഇക്കാണുന്ന കവാടങ്ങളിലൂടെ നരകത്തില്‍ കടക്കുക എന്നു മലക്കുകള്‍ ആക്രോശിക്കും. സത്യവിശ്വാസത്തിന്റെ കണികപോലും ഇല്ലാത്തതിനാല്‍ ആ ഹതഭാഗ്യര്‍ അതില്‍ ശാശ്വതവാസികളായിരിക്കുന്നതാണ്.

17. ദൂരദേശങ്ങളില്‍ നിന്നു വന്നെത്തുന്നവര്‍ നടത്തുന്ന നബി(സ്വ)യെക്കുറിച്ച അന്വേഷണത്തിന്റെ മറുവശമാണ് ഇനി പറയുന്നത്. സത്യവിശ്വാസികളെ കണ്ടുമുട്ടി വിവരങ്ങളന്വേഷിച്ചാല്‍ അവര്‍ തിരുമേനി(സ്വ)യെയും ഇസ്‌ലാമിനെയും കുറിച്ച ശരിയായ ചിത്രമാണ് നല്‍കുക.

18. വിശുദ്ധ ഖുര്‍ആനെപ്പറ്റി സത്യനിഷേധികള്‍ പറഞ്ഞത് 'പൂര്‍വികരുടെ കെട്ടുകഥകളാണത്'(സൂക്തം: 24) എന്നായിരുന്നുവല്ലോ. എന്നാല്‍ സത്യവിശ്വാസികളുടെ പ്രതികരണം, ഖുര്‍ആന്റെ സര്‍വവിധ മാഹാത്മ്യങ്ങളും സ്പഷ്ടമാക്കുംവിധമുള്ളതായിരിക്കും. മാത്രമല്ല, ഈ വിശുദ്ധഗ്രന്ഥത്തിന്റെ മാര്‍ഗദര്‍ശനമനുസരിച്ച് സത്യവിശ്വാസം കൈക്കൊള്ളുകയും സല്‍കര്‍മങ്ങളനുഷഠിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവര്‍ക്ക് ഐഹികലോകത്തും പാരത്രികലോകത്തും ജീവിത വിജയം കരഗതമാകുമെന്നും അന്വേഷകര്‍ക്ക് അവര്‍ വിശദീകരിച്ചുകൊടുക്കും.

19. സ്വര്‍ഗലോകത്തെ സൗഖ്യങ്ങളെയും സൗകര്യങ്ങളെയും കുറിച്ച് ചിലപ്രധാനകാര്യങ്ങള്‍ അങ്ങിങ്ങായി ഖുര്‍ആന്‍ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെങ്കിലും 'ഉദ്ദേശിക്കുന്നതെന്തും അവര്‍ക്കവിടെയുണ്ട്' എന്നു പലേടത്തും വ്യക്തമാക്കിയതായി കാണാം. (25:16, 39:34, 42:22, 50:35) പരിധികളില്ലാത്ത ഒരനുഗ്രഹവും സൗഭാഗ്യവും തന്നെയാണല്ലോ അത്. കുതിരകളും ഒട്ടകങ്ങളുമായിക്കഴിഞ്ഞിരുന്ന ഒരു ഗ്രാമീണന്‍ നബി(സ്വ)യോടൊരിക്കല്‍ ചോദിച്ചു: സ്വര്‍ഗത്തില്‍ കുതിരയുണ്ടാകുമോ? അവിടന്നു പ്രതികരിച്ചു: അല്ലാഹു നിന്നെ സ്വര്‍ഗത്തില്‍ പ്രവേശിപ്പിച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍ ചുവന്ന മാണിക്യത്താലുള്ള ഒരു കുതിരയെ നിനക്കു നല്‍കപ്പെടും. രണ്ടു ചിറകുകളുണ്ടാകുമതിന്. നീ അതിന്റെ പുറത്തുകയറിയാല്‍ ഉദ്ദേശിച്ച സ്ഥലങ്ങളില്‍ മുഴുവന്‍ നിന്നെയും വഹിച്ച് ആ കുതിര പറക്കുന്നതാണ്. (തുര്‍മുദി)

20. പരിശുദ്ധരായിക്കഴിയവെ മലക്കുകള്‍ മരിപ്പിക്കുക എന്നതിന്റെ വിവക്ഷ, സത്യവിശ്വാസം, സല്‍കര്‍മാനുഷ്ഠാനം ,സദ്‌സ്വഭാവ - സദാചാരശീലങ്ങള്‍ എന്നിവ മുറുകെപ്പിടിക്കുന്നവരായിക്കൊണ്ടിരിക്കെ എന്നാണ്. അത്തരക്കാരുടെ ആത്മാക്കളെ റഹ്മത്തിന്റെ മലക്കുകളാണ് മരണസമയം ഏറ്റുവാങ്ങുക. അവര്‍ ഐഹികലോകത്തും പരലോകത്തും ഈ സൗഭാഗ്യവാന്‍മാര്‍ക്ക് വിജയാശംസകള്‍ നേര്‍ന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതാണ്. മലക്കുകളുടെ സാന്ത്വന വാക്കുകള്‍ കേട്ടാണവര്‍ മരണം വരിക്കുക.

21. സത്യം നിഷേധിച്ചും അവിശ്വാസം മുറുകെപിടിച്ചും പ്രവാചകരെ തള്ളിക്കളയുകയും അവഹേളിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ധിക്കാരികള്‍ക്ക് അല്ലാഹുവിന്റെ പിടിയില്‍ നിന്ന് ഒരിക്കലും രക്ഷപ്പെടാനാകില്ല. ശിക്ഷയുടെ മലക്കുകള്‍ അവരുടെ ആത്മാക്കളെ പിടിച്ച് മരിപ്പിക്കും; അല്ലെങ്കിലവര്‍ക്ക് അല്ലാഹുവിന്റെ ഉത്തരവ് പ്രകാരം കഠിനശിക്ഷവരും. പൂര്‍വിക സമൂഹങ്ങളിലെ ധിക്കാരികളുടെ ചിത്രവും ഇതുതന്നെയാണ്. അല്ലാഹു അവരോട് അക്രമംകാട്ടുകയല്ല ഇതൊന്നും; പ്രത്യുത സ്വന്തത്തോട് അവര്‍തന്നെ അക്രമം പ്രവര്‍ത്തിക്കുകയാണ്.

22. ദൈവിക സൂക്തങ്ങളും ബൗദ്ധികദൃഷ്ടാന്തങ്ങളുമൊക്കെ മുന്നില്‍വെച്ച് പ്രവാചകന്മാര്‍ നിഷേധികളെ സന്മാര്‍ഗത്തിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുമ്പോള്‍ അവര്‍ ഒരു വിതണ്ഡവാദമുന്നയിക്കും: അല്ലാഹുവിന്റെ ഉദ്ദേശ്യാനുസൃതമാണല്ലോ ഞങ്ങള്‍ ബിംബാരാധന നടത്തുന്നതും മുശ്‌രിക്കുകളാകുന്നതും; അതിന്നു ഞങ്ങളെ അധിക്ഷേപിക്കുന്നത് എന്തിനാണ്? ഈ മിരട്ടുവാദം സര്‍വനിഷേധികളുടെയും തുരുപ്പുശീട്ടാണ്. യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ അല്ലാഹു ഉദ്ദേശിച്ചു എന്നതല്ല അവരങ്ങനെയാകാന്‍ കാരണം. പ്രത്യുത, അവര്‍ അങ്ങനെയേ ആകൂ എന്ന് അല്ലാഹു നേരത്തെ അറിയുന്നു എന്നു മാത്രം.
വിശ്വാസികള്‍ എന്നവകാശപ്പെടുന്ന ചിലരും ഈ ദുര്‍ബലവാദത്തില്‍ കടിച്ചുതൂങ്ങുന്നതായി പലപ്പോഴും കാണാം. എന്നാല്‍ ഇങ്ങനെ വാദിക്കുന്ന ഒരാളുടെ മകനെ ഒരു വ്യക്തി കൊലപ്പെടുത്തി എന്നു സങ്കല്‍പിക്കുക. ശണ്ഠയും കലഹവുമൊക്കെയായപ്പോള്‍, സംഭവം അല്ലാഹുവിന്റെ വിധിയനുസരിച്ച് ഉണ്ടായതാണ്, എന്നെ അധിക്ഷേപിച്ചിട്ടോ കുറ്റപ്പെടുത്തിയിട്ടോ കാര്യമില്ല എന്നു ഘാതകന്‍ പറഞ്ഞാല്‍ ആരും അതംഗീകരിക്കില്ല. ഈ ഘാതകനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് മറ്റൊരാള്‍ ഇങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ ഘാതകനും അത് തള്ളിക്കളയുകയേ ഉള്ളു. അല്ലാഹുവിന്റെ വിധിയനുസരിച്ചാണ് താന്‍ പാപിയോ അവിശ്വാസിയോ ആകുന്നത് എന്ന ഒരാളുടെ വാദം തീര്‍ത്തും ബാലിശമാണെന്നര്‍ത്ഥം.

23. 'ഥാഗൂത്ത്' എന്ന പദത്തിനാണ് ഇവിടെ വിഗ്രഹങ്ങള്‍ എന്നു വിവര്‍ത്തനം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. അല്ലാഹുവിനെ വിട്ട് ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന പിശാചുക്കള്‍, ജ്യോത്സ്യന്മാര്‍, ബിംബങ്ങള്‍, പ്രതിഷ്ഠകള്‍ തുടങ്ങിയവയൊക്കെ ആ ഗണത്തില്‍ വരുന്നു. മനുഷ്യരിലേക്ക് പ്രവാചകര്‍ നിയോഗിക്കപ്പെട്ടാലും ചിലര്‍ ദുര്‍മാര്‍ഗത്തില്‍ തന്നെ കടിച്ചുതൂങ്ങും. സത്യം മനസ്സിലാകായ്കയല്ല, ഒരുതരം കുരുട്ടുബുദ്ധിയും ദുര്‍വാശിയുമാണവര്‍ക്ക്. ചരിത്രത്തിന്റെ ശവപ്പറമ്പില്‍ നടന്നുനോക്കിയാല്‍ അത്തരം നിരവധി സമൂഹങ്ങളെ കാണാം.

24. ദുര്‍മാര്‍ഗം സ്വയമേവ തെരഞ്ഞെടുത്ത് അതില്‍ സംതൃപ്തിപൂണ്ടവരാണവര്‍. ഒരു ഗ്ലാസ് പാലും മറ്റൊരു ഗ്ലാസ് കള്ളും നല്‍കിയാല്‍ രണ്ടാമത്തേതാണല്ലോ ചിലയാളുകള്‍ തെരഞ്ഞെടുക്കുക. ദോഷരഹിതവും പോഷകദായകവും പാലാണ് എന്നറിഞ്ഞുകൊണ്ടു തന്നെയാണ് ഈ തെരഞ്ഞെടുപ്പ്. മറിച്ചുചെയ്യാന്‍ അവര്‍ക്കു കഴിയില്ല എന്നര്‍ത്ഥം. സന്‍മാര്‍ഗ - ദുര്‍മാര്‍ഗങ്ങളുടെ സ്ഥിതിയും ഇങ്ങനെത്തന്നെയാണ്. ഏതായാലും പ്രതിസന്ധിഘട്ടത്തില്‍ സഹായഹസ്തം നീട്ടാനോ രക്ഷപ്പെടുത്താനോ ഒരാളും ഈ നിഷേധികള്‍ക്കുണ്ടാകുന്നതല്ല.

25. മനസ്സിന്റെ സങ്കോചവും അല്ലാഹുവിനോടുള്ള ധിക്കാരവും കൂടിച്ചേര്‍ന്നപ്പോള്‍ ബഹുദൈവ വിശ്വാസികളും സത്യനിഷേധികളുമൊക്കെ മരണാനന്തരമുള്ള പുനരുത്ഥാനം നിഷേധിച്ചു. സാധാരണഗതി വെച്ചുനോക്കിയാല്‍, ഇല്ലായ്മയില്‍ നിന്നു മനുഷ്യനെ സൃഷ്ടിച്ച അല്ലാഹുവിന്ന് രണ്ടാമതവനെ പടക്കുക എന്നത് കൂടുതല്‍ എളുപ്പമാണ്. എന്നാല്‍ അല്ലാഹുവിനെക്കുറിച്ചാകട്ടെ, ഏതൊരു വസ്തുവിന്റെ സൃഷ്ടിയോ പുനഃസൃഷ്ടിയോ ആണെങ്കിലും ഒരു ഉദ്ദേശ്യം-ഇറാദത്ത്-ഉണ്ടാവുകയേ വേണ്ടൂ. 'കുന്‍' എന്നാല്‍ അതാണ്; തത്സമയമത് ഉണ്ടായിത്തീരും. മനുഷ്യരുടെ ഐഹികജീവിതത്തിലെ കര്‍മങ്ങള്‍ക്ക് പ്രതിഫലം നല്‍കാന്‍ അനിവാര്യമാണ് എന്നതിനാലാണ് പാരത്രികലോകവും പുനരുത്ഥാനവും രക്ഷാ ശിക്ഷകളും സംവിധാനിച്ചിരിക്കുന്നത്

26. ശത്രുക്കളുടെ മര്‍ദന-പീഡനങ്ങള്‍ മൂലം ബന്ധപ്പെട്ടവരെയും കൂട്ടുകുടുംബങ്ങളെയും സ്വത്ത് -സമ്പാദ്യങ്ങളും കൈവെടിഞ്ഞ് മക്കയില്‍ നിന്ന് മദീനയിലേക്ക് ഹിജ്‌റ ചെയ്തവരിലേക്കാണ് സൂചന. പുതിയ ആവാസകേന്ദ്രമായ മദീന അവര്‍ക്ക് പൂര്‍വോപരി സന്തോഷ-സമാധാനപൂര്‍ണമായിരുന്നു. പതിതരും പീഡിതരുമായിരുന്നതിനു ശേഷം, നബി(സ്വ)യും അനുചരന്മാരും യസ്‌രിബിലെത്തിയപ്പോള്‍ സുഭദ്രമായ ഇസ്‌ലാമിക സ്റ്റേറ്റ് നിലവില്‍ വന്നു. മതത്തിന്റെ ആധിപത്യം അറേബ്യയിലും പുറത്തും വേരുറപ്പിച്ചു. പ്രതിയോഗികള്‍ പത്തിമടക്കി, ക്ഷയിച്ചു.

27. രാജാക്കന്മാരും ചക്രവര്‍ത്തിമാരും ഏതെങ്കിലും കാര്യത്തിന് ദൂതന്മാരെ അയക്കുമ്പോള്‍ സവിശേഷവ്യക്തിത്വമുള്ളവരെയാണല്ലോ തെരഞ്ഞെടുക്കുക. ഈ ചുവടുപിടിച്ച് മക്കാമുശ്‌രിക്കുകള്‍ പുതിയൊരു വാദഗതി ഇളക്കിവിട്ടു: പ്രപഞ്ചസ്രഷ്ടാവായ അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതന്‍ മനുഷ്യനാകാന്‍ ഒരു സാധ്യതയുമില്ല, അവന്റെ സമീപസ്ഥരായ മലക്കുകള്‍ മാത്രമേ ആകൂ. ഈ നിരര്‍ത്ഥക വാദത്തിനുള്ള മറുപടിയാണിത്-എക്കാലവും മനുഷ്യരിലേക്ക് രിസാലത്തും നുബുവ്വത്തുമായി വന്നത് മനുഷ്യര്‍ മാത്രമായിരുന്നു. പൂര്‍വിക ചരിത്രമറിയുന്നവരോടന്വേഷിച്ചാല്‍ അക്കാര്യം ബോധ്യമാകും.

28. തിരുനബി(സ്വ)ക്കും സത്യവിശ്വാസികള്‍ക്കുമെതിരെ ഗൂഢാലോചനകളും ചതിപ്രയോഗങ്ങളും നടത്തുകയും കുതന്ത്രങ്ങളാവിഷ്‌കരിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന നിഷേധികള്‍ പൂര്‍വിക സമൂഹങ്ങളിലെ പ്രതിലോമകാരികളുടെ ദീനചരിത്രം എന്തുകൊണ്ടു മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല എന്നതാണു വിവക്ഷ. ഖാറൂനെപ്പോലെ ഭൂമിയില്‍ ആഴ്ത്തപ്പെട്ടവര്‍, നാട്ടിലോ വിദേശത്തോ യാത്രാമധ്യേയോ ശിക്ഷയുടെ ലക്ഷണങ്ങള്‍ കണ്ട് സംഭീതരായിക്കഴിയവേയോ തീര്‍ത്തും അപ്രതീക്ഷിതമായി യാദൃച്ഛികമായോ ഉന്മൂലനവിധേയമായവര്‍ എന്നിങ്ങനെ ഒട്ടേറെ ജനപഥങ്ങള്‍ ചരിത്രത്തിന്റെ ശവപ്പറമ്പിലുണ്ട്. ആ രീതിയിലൊന്നുമുള്ള വിപാടനത്തിന് തങ്ങള്‍ വിധേയരാകില്ലെന്ന് സമാശ്വസിച്ചിരിക്കാന്‍ ഇവര്‍ക്ക് എന്തുണ്ട് ന്യായം എന്നാണു ചോദ്യം. അത്തരം ദൈവിക നടപടികള്‍ പരാജയപ്പെടുത്താന്‍ ഈ ശത്രുക്കള്‍ക്കാവില്ല. പ്രത്യുത, അല്ലാഹുവിന്റെ കരുണാകടാക്ഷം കൊണ്ടും ആര്‍ദ്രതമൂലവുമാണ് ഇവര്‍ കൂട്ടസംഹരണത്തിന് പാത്രീഭവിക്കാത്തത്. സര്‍വകാലങ്ങളിലുമുള്ള നിഷേധികളും ധിക്കാരികളും ഇതു ഗ്രഹിച്ചിരിക്കട്ടെ.

29. പ്രപഞ്ചത്തിലുള്ള കോടാനുകോടി സൃഷ്ടിജാലങ്ങള്‍ സ്രഷ്ടാവായ അല്ലാഹുവിന്റെ ചൊല്‍പടിയിലും വിധേയത്വത്തിലുമാണ്-ജന്തുജാലങ്ങള്‍, പര്‍വതങ്ങള്‍, നദികള്‍, വൃക്ഷങ്ങള്‍, സൂര്യ-ചന്ദ്ര- നക്ഷത്രാദികള്‍ എല്ലാം. അവന്റെ മഹത്ത്വം പ്രകീര്‍ത്തിക്കാത്ത യാതൊരു വസ്തുവുമില്ല; പക്ഷേ നമുക്കവ മനസ്സിലാകുന്നില്ലെന്നു മാത്രം (ഖുര്‍ആന്‍: 17:44). മഹോന്നതരായ മലക്കുകള്‍ വരെ ഇതില്‍ പെടുന്നു. ധിക്കാരിയും നിഷേധിയുമായ മനുഷ്യന്‍ മാത്രം ഇതിന്നപവാദമായിക്കഴിയുന്നു. എന്നാല്‍ നാഥന്റെ ഇംഗിതങ്ങളില്‍ നിന്നൊഴിഞ്ഞുമാറാന്‍ അവനും കഴിയില്ല.

30. ദൈവിക വിശ്വാസത്തില്‍ മിക്ക മനുഷ്യരും വഴിതെറ്റുകയാണ്. ഒരൊറ്റ ശക്തി എങ്ങനെയാണ് ഈ ബ്രഹ്മാണ്ഡകടാഹം ഒന്നാകെ ഭരിച്ചു നിയന്ത്രിച്ചു സംരക്ഷിച്ചു കൊണ്ടുനടക്കുക എന്നാണവരുടെ ചോദ്യം. എന്നിട്ട് അവനെ വിട്ട് ബഹുദൈവ വിശ്വാസികള്‍ വരിക്കുന്നതോ? കല്ലും മണ്ണും ലോഹവും കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ നിര്‍ജീവ വസ്തുക്കള്‍! അവയെങ്ങനെ ദൈവമാകും എന്ന സംശയം അവര്‍ക്കില്ല താനും. എന്തൊരു ബുദ്ധിശൂന്യതയും മൗഢ്യവുമാണിത്? ദൈവം ഒന്നേയുള്ളൂ. അവനാണ് സര്‍വ്വശക്തനായ അല്ലാഹു. അവനെ മാത്രമേ മനുഷ്യന്‍ ആരാധിക്കാവൂ.

31. പരസ്സഹസ്രം അനുഗ്രഹങ്ങളാണ് മനുഷ്യനു ലഭിച്ചിട്ടുള്ളത്. അവ ഓരോന്നും അല്ലാഹു കനിഞ്ഞേകിയതാണ്. മനുഷ്യന്റെ ഏതെങ്കിലും വിധത്തിലുള്ള മികവുകൊണ്ടല്ല അത് കിട്ടുന്നത്. എന്നിട്ടും അവന്‍ ദൈവനിഷേധിയാവുകയാണ്, കഷ്ടം. ചിലര്‍ പ്രതിസന്ധികളില്‍ അല്ലാഹുവിനെ വിളിക്കും, മോക്ഷവും മോചനവും ചോദിക്കും; രക്ഷപ്പെട്ടാലോ? നിലപാട് പഴയതു തന്നെ. അല്‍ അന്‍കബൂത്ത്: 65,66 നോക്കുക. മതിമറന്നുള്ള ഈ ജീവിതവും സുഖിച്ചുമദിച്ചു കൂത്താടലും ശാശ്വതമല്ല; ഭൂഷണമല്ല; ഇതിന്റെ തിക്തഫലങ്ങളും ദയനീയ പരിണതിയും വഴിയെ അവര്‍ക്ക് ബോധ്യപ്പെടും.

32. ബഹുദൈവ വിശ്വാസികള്‍ ബിംബങ്ങള്‍ക്ക് നേര്‍ച്ചയായി പലതും സമര്‍പ്പിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. അല്ലാഹു നല്‍കിയ അനുഗ്രഹങ്ങളിലും സമ്പത്തുകളിലും നിന്നാണവ നല്‍കുക. സര്‍വ്വ ശക്തന്‍ കനിഞ്ഞേകിയ അനുഗ്രഹം അവന്റെ ബദ്ധവൈരികളായ ബിംബങ്ങള്‍ക്ക് നേര്‍ച്ചയാക്കുക എന്ന വിചിത്രമായ മൗഢ്യം. എന്നാല്‍ ആ പരദൈവങ്ങള്‍ക്ക് ദിവ്യത്വത്തിന്റെ എന്തെങ്കിലും ലക്ഷണങ്ങളോ മഹത്ത്വങ്ങളോ ഉള്ളതായി ഈ ആരാധകര്‍ക്കറിയുമോ? അതൊട്ടില്ല താനും. അവ നിര്‍ജീവമായ കല്ലും മണ്ണും ലോഹവുമാണെന്ന് ആരാധകര്‍ക്ക് നന്നായറിയാം. നിരര്‍ഥകമായ ബുദ്ധിശൂന്യത മൂലം മനുഷ്യന്‍ പരിഹാസ പാത്രമാവുകയാണിവിടെ. സ്വയം നിര്‍മിതമായ ഈ വിശ്വാസവൈകൃതത്തെക്കുറിച്ച് പരലോകത്ത് അവര്‍ വിചാരണചെയ്യപ്പെടുമെന്ന കാര്യം തീര്‍ച്ച.

33. വിശ്വാസസംഹിതയില്‍ പലവിധ വൈകൃതങ്ങളും കൈതവങ്ങളും തിരുകിക്കയറ്റിയിരുന്ന ബഹുദൈവ വിശ്വാസികളുടെ മറ്റൊരു വിചിത്രജല്‍പനമായിരുന്നു മലക്കുകള്‍ അല്ലാഹുവിന്റെ പെണ്‍മക്കളാണ് എന്നത്. 6:100,37:149, 43:16, 52:39 തുടങ്ങി പലേടത്തും ഖുര്‍ആന്‍ ഈ വങ്കത്തത്തെപ്പറ്റി പരാമര്‍ശിച്ചതായി കാണാം. പെണ്‍മക്കള്‍ അല്ലാഹുവിന്നും ആണ്‍കുട്ടികള്‍ തങ്ങള്‍ക്കും എന്നതായിരുന്നു അവരുടെ താല്‍പര്യം. ഈ വിഭജനം കടന്ന കൈയായിപ്പോയി എന്ന് 53:22ല്‍ കാണാം. അല്ലാഹുവിന് പെണ്‍മക്കളെ സ്ഥാപിച്ച അക്കൂട്ടരില്‍ ഒരാള്‍ക്ക് പെണ്‍കുഞ്ഞ് ജനിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നവിവരം ലഭിച്ചാലോ? അവനാകെ ആശയക്കുഴപ്പത്തിലും അസ്വസ്ഥതയിലുമായി - ഗുരുതരമായ നാണക്കേട് സഹിച്ചുകൊണ്ട് ശിശുവിനെ വളര്‍ത്തണോ, അതോ, മാനം കാക്കാനായി അതിനെ കുഴിച്ചുമൂടണോ - ഇതാകും അവന്റെ മുഖ്യ ചിന്താവിഷയം. ആളുകള്‍ക്കിടയില്‍ മാന്യമായി സഞ്ചരിക്കാന്‍ പോലുമാകാത്ത വിഷമാവസ്ഥ. എന്തൊരു ഹീനമായ വിധികളും തീരുമാനങ്ങളുമാണിതെല്ലാം!

34. അല്ലാഹുവിന്റെ മഹത്ത്വത്തിനും ആദരവിനും നിരക്കാത്ത മൂഢവിശ്വാസങ്ങള്‍ അവന്റെ മേല്‍ വെച്ചുകെട്ടുന്ന ധിക്കാരം കടുത്ത പാപമാണ്. അവന്റെ കാരുണ്യാതിരേകം കൊണ്ടാണ് അവരെ പെട്ടെന്നു ശിക്ഷിക്കാത്തത്. നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട ഒരു സമയം അവര്‍ക്കൊക്കെ വരാനുണ്ട്. അത് മറികടക്കാന്‍ ആര്‍ക്കുമാവില്ല. അവനോട് ധിക്കാരം കാട്ടുന്ന ഈ നിഷേധികളെ നേരത്തെ നരകത്തില്‍ ഹാജറാക്കപ്പെടുന്നതാണ്

35. പിശാചിന്റെ കൈയിലെ കളിപ്പാവയായിമാറുകയാണ് അവിശ്വാസികള്‍. തങ്ങളുടെ കുതന്ത്രങ്ങളും ദുഷ്‌ചെയ്തികളും കുറ്റകൃത്യങ്ങളുമെല്ലാം പിശാച് അവര്‍ക്ക് കൗതുകകരവും അലംകൃതവുമായി കാണിച്ചുകൊടുക്കും. അങ്ങനെ ഭൗതിക ലോകത്ത് അവരുടെ രക്ഷാധികാരിയും ഉറ്റസുഹൃത്തുമൊക്കെ പിശാചായിത്തീരുന്നു. എന്നാല്‍ പാരത്രികലോകത്തോ? അവന്‍ അനുയായികളെയൊക്കെ കൈയൊഴിയും. ഞാന്‍ നിങ്ങളില്‍ നിന്നൊക്കെ ഒഴിവായിരിക്കുന്നു, ഈ ശാശ്വതപരാജയത്തിനു കാരണക്കാര്‍ നിങ്ങള്‍ തന്നെയാണ് എന്ന് അവന്‍ വിളംബരം ചെയ്യും. 14: 22 നോക്കുക.

36. മനുഷ്യനു നല്‍കുന്ന എണ്ണമറ്റ അനുഗ്രഹങ്ങളില്‍ നിന്ന് സുപ്രധാനമായ ചിലത് അല്ലാഹു ഇവിടെ സൂചിപ്പിക്കുകയാണ് - ബുദ്ധിയുള്ള മനുഷ്യന്‍ ഈ അനുഗ്രഹങ്ങള്‍ ആസ്വദിച്ചുകൊണ്ട് എങ്ങനെയാണ് ബഹുദൈവ വിശ്വാസിയായിത്തീരുന്നത് എന്നാണ് ചോദ്യം. സസ്യലതാദികളും കായ്കനികളും പഴവര്‍ഗങ്ങളുമൊക്കെ മഴയുടെയും ജലത്തിന്റെയും ഉപോല്‍പന്നങ്ങളാണ്. ഉണങ്ങിവരണ്ട ഭൂമിയില്‍ മഴപെയ്താണ് അവയുണ്ടാകുന്നത്. കാലികളെ വളര്‍ത്താനും അവക്ക് മേഞ്ഞുതിന്നാനും സസ്യലതാദികളും മേച്ചില്‍പുറങ്ങളും വേണം. മനുഷ്യനു ആഹാരമായി ഉപയോഗിക്കാന്‍ വിവിധ രീതിയിലുള്ള പഴവര്‍ഗങ്ങള്‍ അവന്‍ ഉല്‍പാദിപ്പിക്കുന്നു. ഏറ്റം നല്ല സമീകൃതാഹാരമായ പാല്‍ കാലികളില്‍ നിന്നുണ്ടാകുന്നത്, രക്തം ക്രമീകരിക്കുന്ന ഹൃദയത്തിന്റെയും ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെ വിസര്‍ജന കേന്ദ്രമായ കാഷ്ഠസഞ്ചിയുടെയും ഇടയില്‍ നിന്നാണ്. അഥവാ അവയുടെ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കള്‍ ഒരംശം രക്തമാവുമ്പോള്‍ മറ്റൊരംശം കാഷ്ഠവും മൂത്രവുമാകുന്നു. അതേമസയം, രക്തത്തിന്റെയോ കാഷ്ഠത്തിന്റെയോ യാതൊരുവിധ ലക്ഷണവുമില്ലാത്ത പാല്‍ മറ്റൊരുവശത്ത് ഉല്‍പാദിതമാകുന്നു! ചിന്തിക്കുന്ന ആളുകള്‍ക്ക് എത്രയെത്ര പാഠങ്ങളാണ് ഇതിലൊക്കെയുള്ളത്. മദ്യം നിരോധിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അവതീര്‍ണമായ ഭാഗമായതിനാലാണ് അതിന്റെ ഉപയോഗം പ്രത്യേകം എടുത്തുപറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്.

37. പര്‍വതങ്ങളിലെ ഗുഹകളിലും പൊത്തുകളിലും മാളങ്ങളിലുമെന്നപോലെ വൃക്ഷ ശിഖരങ്ങളിലും മനുഷ്യനുണ്ടാക്കുന്ന കെട്ടിടങ്ങളിലും തേനീച്ചക്കൂടുകളിലുമൊക്കെ ആവാസമുറപ്പിച്ച് തേനീച്ചകള്‍ അത്യത്ഭുതകരമായ ജീവിതം നയിക്കുകയും അതിലേറെ വിസ്മയകരമാം വിധം തേന്‍ എന്ന സിദ്ധൗഷധം ഉണ്ടാക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് ആരെങ്കിലും ചിന്തിക്കാറുണ്ടോ? ബുദ്ധിജീവിയായ മനുഷ്യനെ അദ്ഭുതസ്തബ്ധനാക്കുന്ന പ്രക്രിയകളാണ് ആ 'ലോകത്ത്' നടക്കുന്നത്. അതിലേക്ക് ഖുര്‍ആന്‍ മനുഷ്യന്റെ ശ്രദ്ധ ക്ഷണിക്കുകയാണ്. അല്ലാഹുവാണ് അതിവിദഗ്ദമായ നിലയില്‍ അവക്ക് മാര്‍ഗദര്‍ശനങ്ങളും ബോധനവും നല്‍കുന്നത്. എല്ലാ വൈദ്യശാസ്ത്ര ശാഖകളും തേനിന്റെ ഔഷധഗുണം അംഗീകരിച്ചു കഴിഞ്ഞതും ഇവിടെ സ്മരണീയമാണ്.

38. മനുഷ്യനെ സൃഷ്ടിച്ച് സംരക്ഷിച്ച് വളര്‍ത്തി വലുതാക്കുന്നത് കരുണാവാരിധിയായ സ്രഷ്ടാവാണ്. നിശ്ചിത അവധിക്ക് മരിപ്പിക്കുന്നതും അവന്‍ തന്നെ. ഇതിനിടക്ക് പലരും പലവിധ മേഖലകള്‍ വ്യത്യസ്ത രീതികളില്‍ തരണംചെയ്യുന്നു. സര്‍വകലാവല്ലഭരും പ്രത്യുല്‍പന്നമതികളുമായിരുന്നവര്‍ പടുകിഴവന്‍മാരായി, പരവശരായി, ഒന്നുമറിയാത്ത നിലയിലെത്തുന്നു. മനുഷ്യന്‍ ഇതേപ്പറ്റിയൊക്കെ ചിന്തിക്കുന്നുണ്ടോ? സര്‍വശക്തനും സര്‍വജ്ഞാനിയുമായ അല്ലാഹുവിന്റെ നിര്‍ണയമനുസരിച്ചാണ് എല്ലാ കാര്യങ്ങളും നടക്കുന്നത്.

39. ആഹാരലബ്ധിയുടെയും ഉപജീവന മാര്‍ഗത്തിന്റെയും ഭൗതിക സുഭിക്ഷതയുടെയുമൊക്കെ കാര്യത്തില്‍ ഭിന്നതലങ്ങളിലുള്ളവരാണ് മനുഷ്യര്‍. സമ്പന്നന്റെ മക്കള്‍ ദരിദ്രരും പാവങ്ങളുടെ സന്താനങ്ങള്‍ ഉന്നതന്‍മാരുമാകുന്നത് സാര്‍വത്രികമാണ്. സമ്പന്നന്‍മാരായ ആളുകള്‍ തങ്ങളുടെ സ്വത്തുക്കളിലോ സ്ഥാനമാനങ്ങളിലോ സ്വന്തം അടിമകളെയോ ഭൃത്യന്‍മാരെയോ പങ്കാളികളാക്കാറില്ല. എന്നാല്‍ ചിലയാളുകള്‍ അല്ലാഹുവിന്റെ സൃഷ്ടികളും അടിമകളുമായവരെ അവന്റെ പങ്കാളികളാക്കുന്ന വിചിത്രാനുഭവമാണ് കാണുന്നത് എന്നാണിവിടെ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. ബഹുദൈവവിശ്വാസികളുടെ മൂഢവും ബുദ്ധിശൂന്യവുമായ പ്രവൃത്തിയെ മിഥ്യയും നിരര്‍ഥകവുമായി ഉപമിക്കുകയാണ്.

40. അന്യകുടുംബത്തിലും നാട്ടിലും ജനിച്ചുവളര്‍ന്നു വലുതായ ആണിനെയും പെണ്ണിനെയും സന്ധിപ്പിച്ച് അല്ലാഹു കുടുംബബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നു. ചിന്തോദ്ദീപകമായ ഒരു കാര്യമാണിത്. പിന്നീടവര്‍ മക്കളും പേരമക്കളുമായി, കുടുംബവും കൂട്ടുകുടുംബവുമായി വളര്‍ന്ന് വ്യാപിക്കുന്നു. അവര്‍ക്കൊക്കെ ഉപജീവനമാര്‍ഗങ്ങളും ആവാസകേന്ദ്രങ്ങളും അവന്‍ തന്നെ സംവിധാനിക്കുന്നു. എന്നിട്ടും മനുഷ്യന്‍ കൃതജ്ഞത പ്രകാശിപ്പിക്കുകയല്ല, കൃതഘ്‌നതകാട്ടുകയാണ് - എന്തൊരു വിരോധാഭാസം!

41. ലാത്തും ഉസ്സായും മനാത്തും മറ്റെന്തൊക്കെ പേരുകളില്‍ ബിംബങ്ങളും പ്രതിഷ്ഠകളും ആള്‍ദൈവങ്ങളുമുണ്ടോ അവയുമൊന്നും ആരാധകര്‍ക്കും അനുയായികള്‍ക്കും യാതൊരുവിധ അനുഗ്രഹങ്ങളും ആഹാരാദികളും നല്‍കുന്നില്ല. അതിന്ന് തീര്‍ത്തും അശക്തരുമാണവ. നല്ലൊരു ഭാഗം നിര്‍ജീവങ്ങളാണ്, അവയെപ്പറ്റി എന്തുപറയാന്‍? ആള്‍ദൈവങ്ങളാകട്ടെ, പെട്ടെന്ന് 'ദൈവങ്ങളായി' സ്ഥാനക്കയറ്റം കിട്ടിയവരാണ്. രോഗവും ക്ഷീണവും വാര്‍ധക്യവും ഇതര മാനുഷിക ദൗര്‍ബല്യങ്ങളും ബാധിക്കുന്ന അവര്‍ മറ്റുള്ളവരെപ്പോലെ മരിച്ച് മണ്ണടിഞ്ഞുപോകുന്നു. ഇത്തരം മിഥ്യകളില്‍ ബുദ്ധിജീവിയായ മനുഷ്യന്‍ എങ്ങനെയാണ് വിശ്വസിക്കുക?! എല്ലാം അറിയുന്നവനും സര്‍വശക്തനുമായ അല്ലാഹുവിന്റെ മാര്‍ഗദര്‍ശനമാണിത്; മനുഷ്യന്ന് എന്തറിയാന്‍!

42. ഉടമയായ അല്ലാഹുവിനെയും സൃഷ്ടിയും അടിമയുമായ മറ്റുള്ളവയെയും പങ്കാളികളാക്കി, തുല്യരായി കണ്ടുകൊണ്ട് ബിംബങ്ങളെ ആരാധിക്കുന്ന നടപടി തീര്‍ത്തും നിരര്‍ഥകവും ഫലശൂന്യവുമാണെന്നു വ്യക്തമാക്കാനായി അവതരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു ഉപമയാണിത്: അല്ലാഹുവാണ് സ്രഷ്ടാവും സംരക്ഷകനും അന്നദാതാവും. രാത്രിയും പകലും രഹസ്യമായും പരസ്യമായും അനുഗ്രഹങ്ങള്‍ സൃഷ്ടികള്‍ക്കായി വാരിവിതറി വിതരണംചെയ്യുകയാണവന്‍. മറുവശത്ത് അതാ ബിംബങ്ങള്‍. മനുഷ്യന്‍ ഉണ്ടാക്കിയ നിര്‍ജീവ വസ്തുക്കള്‍. കണ്ണില്‍ വന്നിരിക്കുന്ന ഈച്ചയെ ആട്ടാന്‍ പോലുമാകാത്ത അതിദയനീയ ദൗര്‍ബല്യം. (അല്‍ഹജ്ജ്: 73) ആരാധിക്കപ്പെടേണ്ടവന്‍ അല്ലാഹുവാണ്; അവനെ മാറ്റിനിര്‍ത്തുക. പകരം ഈ ബിംബങ്ങളെ ദൈവമാക്കുക, ആരാധിക്കുക - എത്രമാത്രം മുരത്ത മൗഢ്യമാണിത്! സഹതാപാര്‍ഹമായ ബുദ്ധിശൂന്യത.

43. രണ്ടാമത് മറ്റൊരുദാഹരണം കൂടി പറയുകയാണ്. സത്യസന്ധനായ ആരാധ്യനാണ് അല്ലാഹു. ബിംബങ്ങളെ ആരാധിക്കലാകട്ടെ ശിഥിലമാണ്; നിരര്‍ഥകവും ബുദ്ധിശൂന്യവും. ഈ ബിംബം ഊമയാണല്ലോ, അന്ധനും ബധിരനും കൂടിയാണ്. ഊമയായ ഒരാളെ എന്തെങ്കിലും ആവശ്യങ്ങള്‍ നിര്‍വഹിക്കുന്നതിന് ഉപയോഗപ്പെടുത്താനാകുമോ? വല്ല ദൗത്യവുമായി എങ്ങോട്ടെങ്കിലും അവനെ പറഞ്ഞയച്ചാല്‍ തീര്‍ത്തും പരാജയമായിരിക്കും. രക്ഷാകര്‍തൃത്വം നിര്‍വഹിക്കുന്നയാള്‍ക്ക് ഇവന്‍ എപ്പോഴും ഒരു ഭാരമായിരിക്കയാണു ചെയ്യുക. എന്നാല്‍ അല്ലാഹുവോ? അവന്‍ പ്രപഞ്ച സംരക്ഷകനാണ്, അനുഗ്രഹദാതാവാണ്, മനുഷ്യന്ന് സത്യസന്ദേശങ്ങള്‍ നല്‍കുകയും സന്മാര്‍ഗം കാണിച്ചുകൊടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നവനാണ് - ബിംബങ്ങളും അവനും തമ്മില്‍ എന്തുസാമ്യം?!

44. പ്രപഞ്ചത്തില്‍ എന്തെല്ലാം സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നുണ്ട്! എത്രയെത്ര രഹസ്യങ്ങളും നിഗൂഢ സംഭവങ്ങളും ദുര്‍ഗ്രഹ കാര്യങ്ങളുമാണ് നടക്കുന്നത്! അവയൊക്കെ സംബന്ധിച്ച വിസ്തൃത വിവരങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവിങ്കലുണ്ട്. അല്‍ അന്‍ആം 59,60 നോക്കുക. അവസാനം ജനങ്ങളുടെ നന്മ - തിന്മകള്‍ക്ക് പ്രതിഫലം നല്‍കാനായി ഈ ലോകം നശിച്ച് പാരത്രിക ലോകം നിലവില്‍ വരും. അതിന്റെ ആഗമം ക്ഷണനേരം കൊണ്ട് സാക്ഷാല്‍കൃതമാകും. സത്യവിശ്വാസം കൈക്കൊണ്ട് പാരത്രിക വിജയം നേടാനാകണം മനുഷ്യന്റെ പരിശ്രമം.

45. മറ്റുജീവികളുടെ പിറന്നുവീഴുന്ന കുഞ്ഞുങ്ങളില്‍ പലതും അപ്പോള്‍ തന്നെ നടക്കാനും ഓടാനും ചാടാനും കഴിവുള്ളവയാണ്. എന്നാല്‍, ഉന്നത പദവിയിലുള്ള മനുഷ്യനാകട്ടെ, പിറന്നുവീഴുന്ന സമയം ഒരുവിധ കഴിവുമില്ലാത്തവനാണല്ലോ. യാതൊരു വിവരവും ഒന്നിനെക്കുറിച്ചും അവനുണ്ടാവില്ല. കണ്ണ്, കാത്, ബുദ്ധി മുതലായ ഇന്ദ്രിയശേഷികളൊക്കെ പിന്നീട് അല്ലാഹു നല്‍കുയാണ്. അവയുടെ വലിപ്പവും മഹത്ത്വവും മനസ്സിലാക്കി തനിക്കവന്‍ നന്ദിപ്രകാശിപ്പിക്കണമെന്നാണ് അല്ലാഹുവിന്റെ താല്‍പര്യം.

46. വായുമണ്ഡലത്തില്‍ പറക്കുന്ന പക്ഷികളിലേക്ക് പലപ്പോഴും ഖുര്‍ആന്‍ ശ്രദ്ധ ക്ഷണിച്ചതായി കാണാം. ഇങ്ങനെ പറക്കാന്‍ ആവശ്യമായ വിധം സ്രഷ്ടാവ് അവയെ പ്രത്യേകം രൂപകല്‍പനചെയ്ത് സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കയാണ്. പറക്കുന്ന പക്ഷിയെ കണ്ടുപഠിച്ച് വിലയിരുത്തി അതിന്റെ ശാരീരികാവസ്ഥയും ചിറകുകളും മറ്റും അനുധാവനംചെയ്താണ് ആധുനിക മനുഷ്യന്‍ വിമാനമുണ്ടാക്കിയത്. ചിന്തിക്കുന്നയാളുകള്‍ക്ക് മഹത്തായ പാഠങ്ങള്‍ ഇതിലെല്ലാമുണ്ട്.

47. കുടുംബസമേതം ശാന്തമായും സമാധാനപൂര്‍ണമായും നിവസിക്കാനുള്ള ഒരാസ്ഥാനം ഏതൊരു മനുഷ്യന്റെയും തീവ്രാഭിലാഷമായിരിക്കും. അതുകൊണ്ടാണ് കിടപ്പാടസജ്ജീകരണം പ്രത്യേകാനുഗ്രഹമായി പരാമര്‍ശിക്കുന്നത്. പലപ്പോഴും യാത്രക്കാരായിരുന്ന അറബികള്‍ കാലികളുടെ ചര്‍മങ്ങള്‍കൊണ്ട് തമ്പുകളുണ്ടാക്കി താമസിച്ചിരുന്നു. തോല്‍പാത്രം, കിടക്കവിരി, സഞ്ചികള്‍, ജലസംഭരണികള്‍ മുതലായ ഗൃഹോപകരണങ്ങളും അവര്‍ നിര്‍മിച്ചിരുന്നു. ആട്, മാട്, ഒട്ടകം മുതലായവയുടെ സംസ്‌കരിച്ച തോലുകളും രോമങ്ങളുമാണ് ഇവക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.

48. മരുഭൂമിയില്‍ താമസിക്കുന്നുവെന്നു മാത്രമല്ല പലപ്പോഴും സഞ്ചാരികളുമായിരുന്നു അറബികള്‍. അതുകൊണ്ട് തണല്‍ അവരെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം വലിയൊരാവശ്യമായിരുന്നു. മേഘങ്ങള്‍, കെട്ടിടങ്ങള്‍, വൃക്ഷങ്ങള്‍, ഉയര്‍ന്ന മലകള്‍ തുടങ്ങിയവയുടെ നിഴലുകള്‍ പരമാവധി ഉപയോഗപ്പെടുത്തിയിരുന്നു അവര്‍. രോമവും പരുത്തിയും കൊണ്ടുണ്ടാക്കുന്ന വസ്ത്രങ്ങള്‍, യുദ്ധരംഗത്ത് അനിവാര്യമായ പടയങ്കികള്‍, ഉപജീവനത്തിനാവശ്യമായ മറ്റു വ്യത്യസ്ത സൗകര്യങ്ങള്‍ തുടങ്ങിയവയും അവന്‍ സംവിധാനിച്ചു. ഇതിനൊക്കെ കൃതജ്ഞതയായി അല്ലാഹുവിനെ മാത്രം ഇലാഹായി അംഗീകരിച്ച് ആരാധിക്കുവാന്‍ ബാധ്യസ്ഥരാണവര്‍.

49. സത്യത്തില്‍, വിശുദ്ധ ഖുര്‍ആനും തിരുനബി(സ്വ)യും ഉദ്‌ബോധിപ്പിക്കുന്ന കാര്യങ്ങള്‍ അവര്‍ക്കു മനസ്സിലാകാത്തതുകൊണ്ടല്ല, എല്ലാം അറിഞ്ഞും മനസ്സിലാക്കിയും കൊണ്ടുതന്നെ കടുംപിടിത്തവും ദുര്‍വാശിയും കാരണം കണ്ണടച്ചു നിഷേധിക്കുകയാണ്.

50. അന്ത്യനാളില്‍ ഓരോ ജനസഞ്ചയത്തിന്റെ മേലും അവരവരുടെ നബിമാര്‍ സാക്ഷ്യം വഹിക്കും - അല്ലാഹു ഏല്‍പിച്ച ദൗത്യം യഥായോഗ്യം തങ്ങള്‍ നിര്‍വഹിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നായിരിക്കും സാക്ഷ്യം. അതു സത്യം തന്നെയാണെന്നു നമ്മുടെ നബി(സ്വ) സാക്ഷി നില്‍ക്കുമെന്ന് താഴെ പറയുന്നുണ്ട്.അവിടെ ഇടക്കു കയറിപ്പറയാനോ കാരണം ബോധിപ്പിക്കാനോ ഒന്നും അനുമതി നല്‍കപ്പെടുന്നതല്ല. 'അവര്‍ സംസാരിക്കാത്ത ദിവസമാണന്ന്. ഒഴികഴിവുകള്‍ ബോധിപ്പിക്കാനവര്‍ക്ക് അനുമതി കൊടുക്കപ്പെടുന്നതുമല്ല.'(അല്‍മുര്‍സലാത്ത്: 35,36)

51. ബഹുദൈവങ്ങളെ ആരാധിച്ചിരുന്നവര്‍ അവയുടെ ശുപാര്‍ശയും സഹായവും പ്രതീക്ഷിച്ചാണ് മഹ്ശറില്‍ വരിക. അവയെ കാണുമ്പോള്‍ അല്ലാഹുവിനോട് അവര്‍ പറയും: നാഥാ, ഭൗതിക ലോകത്ത് ഞങ്ങള്‍ ആരാധിച്ചിരുന്നതും നിന്നോട് പങ്കുചേര്‍ത്തിരുന്നതുമായ ദൈവങ്ങള്‍ ഇതാണ്; ഞങ്ങളെ വഴിതെറ്റിച്ചതും ആരാധകരാക്കിയതും ഇവയാകുന്നു. എന്നാല്‍ ആ ബിംബങ്ങളും പരദൈവങ്ങളും അവരെ അപ്പടി വ്യാജരാക്കി പ്രഖ്യാപനം നടത്തും. ആ നിഷേധികള്‍ നിരുപാധികം അല്ലാഹുവിനു കീഴ്‌പ്പെട്ടവരും നരകത്തിന്റെ ഇരകളുമായിത്തീരും.

52. ഓരോ ജനവിഭാഗത്തിന്റെയും സാക്ഷിയായി അവരവരുടെ നബിമാര്‍ മഹ്ശറില്‍ ഹാജറാകും. നബിയുടെ ഉമ്മത്ത് സാക്ഷ്യം വഹിക്കുമെന്നും ഹദീസിലുണ്ട്. അവരുടെയെല്ലാം മേല്‍ മുഹമ്മദ് നബി(സ്വ)യും സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നതാണ്. അല്‍ബഖറ 143 -ാം സൂക്തത്തിലും ഇത് വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. തിരുനബി(സ്വ) പ്രസ്താവിക്കുകയുണ്ടായി: നബിമാര്‍ മതപ്രബോധന ദൗത്യം നിര്‍വഹിച്ച കാര്യം പല ജനപഥങ്ങളും പരലോകത്ത് നിഷേധിച്ച് കളയും. അപ്പോള്‍ മുഹമ്മദ് നബി(സ്വ)യുടെ അനുയായികള്‍ അവര്‍ക്കെതിരെ സാക്ഷിപറയുന്നതാണ്. (ബുഖാരി)

53. ദൂരവ്യാപകമായ അര്‍ത്ഥതലങ്ങളുള്ളതും ഇസ്‌ലാമിന്റെ വിശാല കാഴ്ചപ്പാട് വിളംബരം ചെയ്യുന്നതുമാണ് ഈ സൂക്തം. മനുഷ്യര്‍ക്കും മറ്റുജീവജാലങ്ങള്‍ക്കുമെല്ലാം നീതികിട്ടണം. സര്‍വരോടും നന്മ അനുവര്‍ത്തിക്കണം. ദാനധര്‍മങ്ങള്‍ ചെയ്യണം. അതേസമയം ഖുര്‍ആന്റെ അനുയായികള്‍ സര്‍വ സദാചാരങ്ങളുടെയും സല്‍സ്വഭാവ മൂല്യങ്ങളുടെയും വക്താക്കളും പ്രയോക്താക്കളും പ്രചാരകരുമാകണം. ഹീനപ്രവര്‍ത്തനങ്ങളോ ദുഷ്‌ചെയ്തികളോ അവരില്‍ നിന്നുണ്ടായിക്കൂടാ. ഖുര്‍ആനിലെ ഏറ്റം അര്‍ത്ഥസമ്പൂര്‍ണമായ സൂക്തം ഇതാണ് എന്ന് ഇമാം ഇബ്‌നുമസ്ഊദ്(റ) പ്രസ്താവിച്ചിട്ടുണ്ട്.

54. അല്ലാഹുവിന്റെ പേരില്‍ സത്യംചെയ്യുക എന്നത് പരമാവധി ഉപേക്ഷിക്കണം. അനിവാര്യഘട്ടത്തില്‍ അങ്ങനെ ശപഥംചെയ്ത് കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെയതു ലംഘിക്കാവതല്ല - അല്ലാഹുവിനെ സാക്ഷിയാക്കുന്നു എന്നതാണല്ലോ ആ സത്യത്തിന്റെയര്‍ത്ഥം. ജനങ്ങളുമായി വിവിധകാര്യങ്ങളില്‍ ചെയ്യുന്ന ഉടമ്പടികളും കരാറുകളും ശപഥംപോലെത്തന്നെ ലംഘിക്കാന്‍ പാടില്ലാത്തതാണ്.

55. കരാറ്, ശപഥം, ഉടമ്പടി എന്നിവയൊക്കെ ഒരു വിഷയത്തിന്റെ ദൃഢീകരണത്തിനായി ചെയ്യുന്നതാണ്. അതുകൊണ്ട് അവ ലംഘിക്കുക എന്നത് നിരര്‍ഥകവും ബുദ്ധിശൂന്യവുമാണ് എന്നതുപോലെത്തന്നെ ചതിയും വഞ്ചനയും ഹീനമായ പ്രവൃത്തിയും കൂടിയാകുന്നു. ഉറപ്പുവരുത്താനായി ചെയ്ത ഒരു നടപടി സ്വയം നശിപ്പിക്കുക എന്നതാണതിന്റെ ഫലം. നല്ല ഉറപ്പോടെ പിരിച്ചുണ്ടാക്കിയ നൂല്‍ ഛിന്നഭിന്നമാക്കിക്കളയുന്നത് പോലെയാണത്. മലയാളത്തില്‍ പറഞ്ഞാല്‍ നാറാണത്തുഭ്രാന്തന്റെ കല്ലുരുട്ടല്‍. മക്കയില്‍ ഇങ്ങനെ നൂല്‍നൂറ്റ് പിരിച്ചുണ്ടാക്കി പിന്നെയത് തുണ്ടംതുണ്ടമാക്കി നശിപ്പിച്ചിരുന്ന ഒരു സ്ത്രീയുണ്ടായിരുന്നു, അവളാണ് സൂചന എന്നു ചില ഖുര്‍ആന്‍ വ്യാഖ്യാതാക്കള്‍ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
ഒരു വിഭാഗവുമായി ഒരു ഉടമ്പടിചെയ്ത ശേഷം കൂടുതല്‍ ജനശക്തിയോ ധനശക്തിയോ മറ്റോ ഉള്ള വേറൊരു സംഘവുമായി ആദ്യസംഘത്തോട് ചെയ്തത് ലംഘിച്ച് പുതിയ ഉടമ്പടിചെയ്യുന്നതും അനനുവദനീയമാണ്. ജാഹിലിയ്യ കാലത്ത് അറബികള്‍ ഇങ്ങനെ ചെയ്തിരുന്നതാണ് ഈ നിരോധത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലമെന്ന് ഇമാം മുജാഹിദ്(റ) പ്രസ്താവിച്ചതായി കാണാം.

56. കരാറുകള്‍ ലംഘിക്കുന്നതിന്റെ ഭവിഷ്യത്ത് ഗുരുതരവും വ്യാപകവുമാണ്. രാഷ്ട്രങ്ങള്‍ തമ്മിലുള്ള യുദ്ധങ്ങള്‍ക്കും തദ്വാരാ ആയിരങ്ങള്‍ മരിച്ചൊടുങ്ങുന്നതിനും വരെ അത് പലപ്പോഴും കാരണമാകുന്നുണ്ട്. വിശ്വാസപരവും മതകീയവുമായി കാലുറച്ചുകഴിഞ്ഞതിനു ശേഷം പാദവിന്യാസം സംഭവിക്കുകയാണവിടെ. ഭൗതിക ജീവിതത്തില്‍ തന്നെ അതിന്റെ കെടുതികളുണ്ടാകും. പാരത്രിക ശിക്ഷയുടെ കാഠിന്യം പ്രത്യേകം പറയേണ്ടതുമില്ല. നാനാവിധേനയുള്ള പാരത്രിക പ്രതിഫലങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഖുര്‍ആന്‍ പറയുമ്പോള്‍ ഭൗതിക ലോകരീതികള്‍ മാത്രം അറിയുന്നവര്‍ ശങ്കിച്ചുപോകും. അവയൊക്കെ പെരുപ്പിച്ചു പറയുകയാണെന്നാണവര്‍ ധരിക്കുക. എന്നാല്‍ മനുഷ്യന്റെ കൈവശമുള്ളതാണ് നശിച്ചുപോവുക. അല്ലാഹുവിങ്കലുള്ളവ അനശ്വരമാണ്. എത്ര മഹത്തരമായ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ ഒരാള്‍ ചെയ്താലും അതിനനുസരിച്ചുള്ള പ്രതിഫലം കാലാകാലവും അയാള്‍ക്ക് കിട്ടും; അവസാനിച്ചുപോകില്ല.

57. ആണോ പെണ്ണോ എന്ന അന്തരം സല്‍കര്‍മങ്ങളുടെ സ്വീകാര്യതയില്‍ ഇല്ല; മറിച്ച്, അവിടെ പരിഗണിക്കുന്നത് വിശ്വാസം സത്യസന്ധമാണോ അല്ലേ എന്നതാണ്. കര്‍മങ്ങള്‍ സ്വീകരിക്കപ്പെടാനും പരലോകത്ത് പ്രതിഫലം കിട്ടാനും 'ഈമാന്‍' അനിവാര്യമാണ്. മറിച്ചുള്ളവ നിര്‍ദാക്ഷിണ്യം തിരസ്‌കരിക്കപ്പെടും. (സൂറത്തുല്‍ ഫുര്‍ഖാന്‍: 23) മാത്രമല്ല, സത്യവിശ്വാസവും അതിലധിഷ്ഠിതമായ സല്‍കര്‍മങ്ങളും സദാചാരശീലങ്ങളുമാകുമ്പോള്‍ ഭൗതികജീവിതത്തിന്റെ നാനാതലങ്ങളിലും അല്ലാഹുവിന്റെ അനുഗ്രഹാശിസ്സുകള്‍ ഉണ്ടാകും. പരലോകത്താകട്ടെ അവര്‍ണനീയമായ സ്വര്‍ഗവും ദൈവിക സംതൃപ്തിയും തിരുദര്‍ശനവും ലഭിക്കും. അമൂല്യ സൗഭാഗ്യമത്രേ അത്.

58. ഖുര്‍ആന്‍ ഓതാന്‍ തുടങ്ങുമ്പോള്‍ പിശാചിന്റെ ദുര്‍ബോധനങ്ങളിലും തിന്മകളിലും നിന്നു കാവല്‍ തേടിക്കൊണ്ട് 'അഊദു' ഓതണം - മ്പശ്ലഘ™റഏ ര്‍ƒക്ഷശ്ലക്കžറഏ യ്യല ല്‍പ്പറƒഒ ജള്‍ഥഏ സുന്നത്താണത്. ഖുര്‍ആന്‍ പാരായണം വിശ്വാസിയുടെ ഹൃദയത്തിന് തിളക്കം കൂട്ടുമെന്ന് ഹദീസിലുണ്ട്; ഇബ്‌ലീസ് അത് ഒട്ടുമേ തൃപ്തിപ്പെടില്ലല്ലോ. അതുകൊണ്ടാണ് സുരക്ഷ ചോദിക്കുന്നത്.

59. ചില ആയത്തുകള്‍ അല്ലാഹു ദുര്‍ബലപ്പെടുത്തി പകരം വേറെ സൂക്തം അവതരിപ്പിക്കും. ഇതിന്നു 'നസ്ഖ്'എന്നാണു പറയുക. ഇതിനെപ്പറ്റി അല്‍ബഖറ 106 -ാം ആയത്തില്‍ പറഞ്ഞുപോയിട്ടുണ്ട്. 'മാറ്റിപ്പറയേണ്ടിവരുന്നത് ആദ്യസന്ദര്‍ഭമുണ്ടായിരുന്ന അറിവുകേട് കൊണ്ടായിരുന്നു' എന്ന് ഇതിനെപ്പറ്റി മുശ്‌രിക്കുകള്‍ ജല്‍പിക്കുകയും അതുവഴി ഖുര്‍ആനെ അവഹേളിക്കുകയും അല്ലാഹുവിന്റെ ജ്ഞാനസമ്പൂര്‍ണതയെ ഇകഴ്ത്തുകയും ചെയ്തു. യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍, സമൂഹത്തിന്റെ നന്മയും പുരോഗതിയും മുന്നില്‍ കണ്ടാണ് ഒരു സൂക്തത്തിനു പകരം കൂടുതല്‍ മെച്ചപ്പെട്ട മറ്റൊന്ന് അവതീര്‍ണമാകുന്നത്.

60. റോമക്കാരനായ ഒരു കൊല്ലപ്പണിക്കാരന്‍ ജോലിക്കായി മക്കയില്‍ വന്ന് താമസമാക്കിയിരുന്നു. ജബ്‌റ് എന്നായിരുന്നു ആ ക്രിസ്ത്യാനിയുടെ പേര്. വല്ലപ്പോഴും ചിലയാവശ്യങ്ങള്‍ക്ക് നബി(സ്വ) അവിടെ പോയിരുന്നു. ഇതുവെച്ച് മുശ്‌രിക്കുകള്‍ പൊയ്‌വെടിവെച്ചു: 'മുഹമ്മദിന്ന് ഖുര്‍ആന്‍ പറഞ്ഞുകൊടുക്കുന്നത് ഇയാളാണ്.' തീര്‍ത്തും അടിസ്ഥാനരഹിതവും ബുദ്ധിശൂന്യവുമായ ജല്‍പനം. വശ്യസുന്ദരവും സാരസമ്പൂര്‍ണവുമായ ഒരു ഗ്രന്ഥം ജബ്‌റിന് എങ്ങനെ രചിക്കാനാവും? പുറമെ അയാള്‍ അനറബിയാണ്, ഇതാകട്ടെ അറബി സാഹിത്യത്തിന്റെ അത്യുന്നത മേഖലയില്‍ വിരാജിക്കുന്ന നിസ്തുല ഗ്രന്ഥവും! നബി(സ്വ)യല്ല വ്യാജം ചമക്കുന്നത്, പ്രത്യുത അല്ലാഹുവിന്റെ ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളിലും വചനങ്ങളിലുമൊന്നും വിശ്വാസമില്ലാത്ത മുശ്‌രിക്കുകളാണ് നുണപറയുകയും പ്രചരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത്.

61. അമ്മാറുബ്‌നു യാസിര്‍(റ) എന്ന സ്വഹാബീശ്രേഷ്ഠനെക്കുറിച്ചാണ് ഈ 106-ാം സൂക്തം അവതരിച്ചത്. അദ്ദേഹത്തെ ഇസ്‌ലാമിന്റെ ബദ്ധവൈരികളായ ചില മുശ്‌രിക്കുകള്‍ പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോവുകയും മൃഗീയമായ അക്രമ - മര്‍ദന മുറകള്‍ക്ക് വിധേയനാക്കുകയും ചെയ്തു. നബി(സ്വ)യെ അധിക്ഷേപിക്കുകയും ഇസ്‌ലാം കൈവെടിഞ്ഞുവെന്നു വെളിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്താല്‍ വിട്ടയക്കാമെന്നു പറഞ്ഞായിരുന്നു കിരാതവും കഠോരവുമായ പീഡനം. ഗത്യന്തരമില്ലാതെ താന്‍ അവരാവശ്യപ്പെട്ടത് വായകൊണ്ടു ഉച്ചരിച്ചു. എന്നാല്‍ ഹൃദയം അചഞ്ചലമായ ഈമാനിലായിരുന്നു. വിമോചിതനായ അമ്മാര്‍(റ) കരഞ്ഞു കരഞ്ഞു കണ്ണുകലങ്ങി നബിസന്നിധിയില്‍ വന്നു കഥ വിവരിച്ചു. 'നിന്റെ ഹൃദയം എങ്ങനെയിരിക്കുന്നു' എന്നായിരുന്നു നബി(സ്വ)യുടെ ചോദ്യം. 'അതു തീര്‍ത്തും വിശ്വാസനിര്‍ഭരം'! ഇനി അവരാവര്‍ത്തിക്കുകയാണെങ്കില്‍ ഇതേ നില തുടര്‍ന്നോളൂ എന്നാണ് അവിടന്ന് നിര്‍ദേശിച്ചത്. (ബുഖാരി)

62. സത്യവിശ്വാസം കൈക്കൊള്ളാന്‍ സൗഭാഗ്യമുണ്ടായതിനു ശേഷം ഒരാളത് വലിച്ചെറിഞ്ഞ് വീണ്ടും നിഷേധമാര്‍ഗം സ്വീകരിക്കുക എന്നത് അതീവ ഗുരുതരമായ പാതകമാണ്. അത്തരം വക്രമനസ്‌കരെ അല്ലാഹുവിനു പണ്ടുപണ്ടേ അറിയാം. ഭൗതികലോകത്ത് അവര്‍ കഴിഞ്ഞുകൂടുക പടച്ചവന്റെ കോപത്തിന്നു വിധേയരായിട്ടാണ്. പരലോകത്താകട്ടെ കഠോര ശിക്ഷക്കവര്‍ പാത്രീഭൂതരാവുകയും ചെയ്യും. ചിന്താസങ്കുചിതത്വവും ആലോചനാരാഹിത്യവും കൊണ്ടാണ്, യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ ഒരാള്‍ മുര്‍തദ്ദ്(മതഭ്രഷ്ടന്‍) ആകുന്നത് എന്നതിനാല്‍, അതില്‍ നിന്ന് പിന്തിരിപ്പിക്കാനായി കടുത്ത ശിക്ഷ തന്നെ ശരീഅത്ത് നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാല്‍ ഗത്യന്തരമില്ലാതെ, നിര്‍ബന്ധിത സാഹചര്യത്തില്‍ ഒരാളില്‍ നിന്നതുസംഭവിക്കുന്നതു ഇതില്‍ പെടില്ല.

63. സത്യവിശ്വാസത്തിന്റെ വെള്ളിവെളിച്ചം ഹൃദയത്തിലും ജീവിതത്തിലുടനീളവും പ്രശോഭ പരത്തിയിരുന്ന പാവങ്ങള്‍ സ്വതന്ത്ര സാഹചര്യങ്ങള്‍ കൈവന്നപ്പോള്‍ അവസ്ഥയാകെ മാറി. നാടും വീടും സമ്പാദ്യങ്ങളും ത്യജിക്കുക വരെ ചെയ്തു അവര്‍; ദീനിന്റെ സന്ദേശ പ്രചാരകരും സഞ്ചരിക്കുന്ന മത മാതൃകകളുമായി. പുണ്യ സമരങ്ങളില്‍ അണിനിരന്നു; ലോകത്തിന്റെ പലഭാഗത്തും ഇസ്‌ലാമിന്റെ സന്ദേശമെത്തിച്ചു. പ്രതികൂല സാഹചര്യങ്ങളും പ്രതിസന്ധികളും എന്തൊക്കെയുണ്ടായോ അവയത്രയും സംതൃപ്ത ഹൃദയരും ശാന്തമനസ്‌കരുമായി തരണംചെയ്തു. ഇതിനൊക്കെ പകരമായി അത്യുദാത്തമായ പ്രതിഫലവും പാപമോചനവും അനുഗ്രഹാതിരേകങ്ങളും സ്വര്‍ഗീയ ഗേഹങ്ങളും അല്ലാഹു അവര്‍ക്ക് കനിഞ്ഞരുളുന്നതാണ്.

64. അന്ത്യനാളിന്റെ കാഠിന്യം സൂചിപ്പിക്കുകയാണ്. പ്രവാചക ശ്രേഷ്ഠന്‍മാര്‍ പോലും അന്നു ഭയവിഹ്വലരായിരിക്കുമെന്നു ഹദീസുകളിലുണ്ട്. സ്വന്തം ശരീരത്തിന്റെ കാര്യം എങ്ങനെയെങ്കിലുമൊന്നു രക്ഷപ്പെട്ടുകിട്ടാനായി ഓരോരുത്തരും ഓട്ടവും പാച്ചിലുമായിരിക്കും. മാതൃ പിതൃ ബന്ധമോ കുടുംബ ബന്ധങ്ങളോ അവിടെയുണ്ടാകില്ല. (അന്നിസാഅ്: 33-36) സ്വന്തമായി അനുവര്‍ത്തിച്ച സല്‍കര്‍മങ്ങള്‍ക്ക് നീതിനിഷ്ഠമായ പ്രതിഫലം ഓരോ വ്യക്തിക്കും നല്‍കപ്പെടും.

65. പാറകളും മലകളും മരുഭൂമിയുമായിക്കിടന്ന സ്ഥലമായിരുന്നു മക്കയും പരിസരവും. ഇബ്‌റാഹീം നബി(അ) അവിടെ കഅ്ബ പണിതു, സ്വകുടുംബത്തെ അവിടെ താമസിപ്പിച്ചു. ക്രമപ്രവൃദ്ധമായി വളര്‍ന്ന് വന്ന് അത് വലിയ ജനകേന്ദ്രവും നഗരവുമായി. ഭക്ഷ്യവിഭവങ്ങളും മറ്റു സൗകര്യങ്ങളും കൊണ്ട് അത് പ്രശോഭിച്ചു. ലോകാനുഗ്രഹിയായ തിരുനബി(സ്വ)യെ അവരില്‍ നിയോഗിച്ചു. എന്നാല്‍ ഈ അനുഗ്രഹങ്ങളത്രയും മറന്ന് മക്കക്കാര്‍ ബഹുദൈവാരാധകരായി. ഈ കൃതഘ്‌നതക്ക് അല്ലാഹു അവരെ ശിക്ഷിച്ചു - ഏഴു കൊല്ലം നീണ്ട കഠിനമായ ഭക്ഷ്യക്ഷാമവും പരിവട്ടവും ശത്രുക്കളെക്കുറിച്ച ഭയവും! മുഴുവന്‍ ജനങ്ങള്‍ക്കും ഗുണപാഠങ്ങളുള്‍ക്കൊള്ളാന്‍ പറ്റിയ ഒരു സംഭവമാണിത് എന്നാണ് വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

66. ഇവിടെ പരാമൃഷ്ടമായ നിഷിദ്ധ ഭോജ്യങ്ങളെപ്പറ്റി അല്‍ബഖറ 173, അല്‍മാഇദ 3, അല്‍അന്‍ആം 145 എന്നീ സൂക്തങ്ങളുടെ വിവരണം കാണുക. എന്നാല്‍ സ്വന്തം ജീവന്‍ സംരക്ഷിക്കാനോ മറ്റോ ആയി നിര്‍ബന്ധിതാവസ്ഥയില്‍ സോപാധികമായി ഒരാള്‍ അവ തിന്നുകയാണെങ്കില്‍ കുഴപ്പമില്ല; അല്ലാഹു അത് മാപ്പാക്കുന്നതാണ്.

67. ബഹുദൈവ വിശ്വാസികളും ബിംബാരാധകരുമൊക്കെ അല്ലാഹുവിന്റെ പേരില്‍ പല കാര്യങ്ങളും നിയമങ്ങളും കടത്തിക്കൂട്ടാറുണ്ട്. അവന്‍ അങ്ങനെ കല്‍പിച്ചു, ഇങ്ങനെ നിരോധിച്ചു എന്നൊക്കെ അത്തരക്കാര്‍ തട്ടിവിടും. മക്കക്കാര്‍ ഇങ്ങനെ ജല്‍പിച്ചിരുന്നതിന് മറുപടി ഖുര്‍ആന്‍ നല്‍കിയത് സൂറത്തുല്‍ മാഇദ 103 ല്‍ കാണാം. അവിടത്തെ വിശദീകരണക്കുറിപ്പ് നോക്കുക.
ദീനിന്റെ താല്‍പര്യം അതാണ്, ഖുര്‍ആന്റെ വിവക്ഷ ഇങ്ങനെയാണ് എന്നൊക്കെയുള്ള അടിക്കുറിപ്പോടെ ഉല്‍പതിഷ്ണുക്കളും പുത്തന്‍ പ്രസ്ഥാനക്കാരും ജല്‍പിക്കാറുള്ള വാദങ്ങളും ഇതിന്റെ വിവക്ഷയില്‍ വരുന്നുണ്ട്. ഖുര്‍ആന്റെയും ഹദീസിന്റെയും വിവക്ഷയും ഉദ്ദേശ്യവും സ്വഹാബികള്‍, താബിഉകള്‍ വഴി പ്രാമാണികമായി വിശദീകരിക്കപ്പെട്ടവയാണല്ലോ സ്വീകരിക്കപ്പെടേണ്ടത്.

68. അല്ലാഹുവിന്റെ ദീനില്‍ നേരത്തെ അനുവദനീയമായിരുന്ന ചില ആഹാര വസ്തുക്കള്‍ വഴിയെ ഇസ്രയേല്യര്‍ക്ക് നിരോധിക്കപ്പെടുകയുണ്ടായി. അവരുടെ കുറ്റകൃത്യങ്ങള്‍ക്കും ധിക്കാര നടപടികള്‍ക്കുമുള്ള ശിക്ഷ എന്ന നിലക്കായിരുന്നു അത്. സൂറത്തുല്‍ അന്‍ആം 146 ല്‍ അതിന്റെ വിശദീകരണമുണ്ട്. അന്നിസാഅ് 160,161 ഉം നോക്കുക. എന്നാല്‍ കുറ്റങ്ങള്‍ അബദ്ധവശാലോ അറിവില്ലായ്മ മൂലമോ വന്നുപോയിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍, പശ്ചാത്തപിച്ചു മടങ്ങി ഉത്തമജീവിതം നയിക്കുകയാണെങ്കില്‍ അവര്‍ക്കല്ലാഹു മാപ്പുചെയ്യും.

69. ജൂതന്‍മാരും ക്രിസ്ത്യാനികളും ആദരിക്കുന്ന മഹാ പുരുഷനാണ് ഹ. ഇബ്രാഹീം നബി(അ). മാത്രമല്ല ഇസ്മാഈല്‍ നബി(അ)യുടെ പൗത്രരായ അറബികളും - അവര്‍ തൗഹീദില്‍ നിന്ന് വ്യതിചലിക്കുകയും ബിംബാരാധന നടത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നെങ്കിലും - ഇബ്രാഹീം നബി(അ)യില്‍ മഹത്ത്വം ദര്‍ശിച്ചിരുന്നു. താന്‍ ഒരു സമുദായ സമാനനായിട്ടാണ് ഖുര്‍ആനില്‍ ചിത്രീകരിക്കുന്നത്. വലിയൊരു ജനക്കൂട്ടത്തിനു മാത്രം ചെയ്തുതീര്‍ക്കാവുന്നത്ര വിശാലമായ വലിയ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ ആ മഹാനുഭാവന്‍ മാനുഷ്യകത്തിനു സമ്മാനിച്ചു. ലോകാവസാനം വരെ സര്‍വരും ആ മഹാ പുരുഷന്റെ അപദാനം പ്രകീര്‍ത്തിക്കും. കോടിക്കണക്കിനു മുസ്‌ലിംകള്‍ ദൈനംദിനം ആ മഹാനെ അനുസ്മരിക്കുന്നുണ്ട്.

70. യഹൂദികളുടെ ബഹുവന്ദ്യപ്രവാചകനാണ് ഇബ്രാഹീം നബി(അ). എന്നാല്‍ ഇബ്രാഹീമീ ശരീഅത്തില്‍ ശനിയാഴ്ചയെ പ്രത്യേകം ആദരിക്കുക എന്നോ അന്നു ജോലിചെയ്യരുതെന്നോ ഉള്ള നിയമമില്ലായിരുന്നു. ചിലര്‍ പരിധിവിട്ട് ആ ദിനത്തെ ബഹുമാനിച്ചു; അതേ സമയം മറ്റുചിലര്‍ വിയോജിച്ചു. ഇങ്ങനെ വന്നപ്പോള്‍ അവരെ പരീക്ഷിക്കാനായി, അന്നു മത്സ്യബന്ധനം നടത്തരുതെന്നു അല്ലാഹു കല്‍പിച്ചു; അവരതു ലംഘിക്കുകയും അക്കാരണത്താലവര്‍ കുരങ്ങുകളായി കോലം മറിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. (അല്‍ അഅ്‌റാഫ് 163-166, അല്‍മാഇദ:60) ശാബ്ബത്ത് ആചരണം മതനിയമമല്ല, ശിക്ഷയായിരുന്നു എന്നാണു വിവക്ഷ. എന്നാല്‍ അന്ത്യനാളില്‍ വിവിധ കക്ഷികളില്‍ ഓരോന്നിനുമിടയിലും അല്ലാഹു വേര്‍പ്പെടുത്തുന്നതും തങ്ങളുടെ കര്‍മങ്ങളെപ്പറ്റി വിശദമാക്കിക്കൊടുക്കുന്നതും അര്‍ഹിക്കുന്ന പ്രതിഫലം നല്‍കുന്നതുമാണ്.

71. ഫലപ്രദവും ശാസ്ത്രീയവും പ്രായോഗികവുമായി വേണം മതപ്രബോധനം എന്നാണ് ഈ സൂക്തത്തിന്റെ അധ്യാപനം. ഗുണകാംക്ഷ, യുക്തിദീക്ഷ, സൗമ്യത മുതലായവ മുറുകെപിടിച്ച് അഭിസംബോധിതന്റെ സര്‍വതോന്‍മുഖമായ വിജയക്ഷേമൈശ്വര്യങ്ങള്‍ മുതലായവയാകണം പ്രബോധകന്റെ ലക്ഷ്യം. പ്രതിയോഗിയാണെങ്കില്‍ ഏറ്റം വശ്യവും സ്‌നേഹപൂര്‍വവും ഉദാത്തവുമായ സംവാദശൈലി കണ്ടുപിടിച്ചു പ്രയോഗിക്കണം. മുഴുവന്‍ പ്രവാചകരുടെയും മാതൃകാവര്യരുടെയും രീതി അതായിരുന്നു.

72. അനിവാര്യ സാഹചര്യങ്ങളില്‍ പ്രതിയോഗികള്‍ പ്രകോപിതരാവുകയും ഏറ്റുമുട്ടലിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്താല്‍ പോലും മുസ്‌ലിംകള്‍ നീതി കൈവിടാനേ പാടില്ല. ഇങ്ങോട്ട് ഏല്‍പിക്കപ്പെടുന്ന അക്രമ - മര്‍ദന - പീഡനങ്ങള്‍ക്ക് തുല്യമായതേ പ്രതിക്രിയയായി ചെയ്യാവൂ; അതിരുവിട്ട് കടക്കരുത്. അങ്ങനെയാണെങ്കില്‍ തന്നെ ക്ഷമ കൈക്കൊള്ളലാണ് ഏറ്റം ഉത്തമം. ഇസ്‌ലാമിന്റെ കണിശമായ നീതിദീക്ഷയാണിതില്‍ കാണുന്നത്. കൊല്ലപ്പെടുന്നവരുടെ അവയവങ്ങള്‍ വിച്ഛേദിക്കുക, തടവുകാരെ ചിത്രവധം നടത്തുക, അംഗഭംഗം വരുത്തുക തുടങ്ങിയവയൊന്നും ഇസ്‌ലാം അംഗീകരിക്കുന്നില്ല.
ഉഹുദ് യുദ്ധത്തില്‍ തിരുനബി(സ്വ)യുടെ പിതൃവ്യന്‍ ഹംസ(റ) കൊല്ലപ്പെട്ട ശേഷം ആ തിരുശരീരം കൊണ്ട് മുശ്‌രിക്കുകള്‍ പൈശാചികമാംവിധം പന്താടി - വയര്‍ കുത്തിപ്പിളര്‍ത്തി, കണ്ണ് ചൂഴ്‌ന്നെടുത്തു, കരള്‍ പറിച്ചെടുത്ത് ചവച്ച് തുപ്പി... ഹൃദയഭേദകവും സ്‌തോഭജനകവുമായ ഈ രംഗം കണ്ട് നടുങ്ങിയ റസൂല്‍(സ്വ) വികാരത്തള്ളിച്ചയുടെ പാരവശ്യത്തില്‍ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: ഈ കഠോര കൃത്യത്തിന്നു പകരം അവരില്‍ നിന്ന് എഴുപത് പേരെ ഞാന്‍ അംഗവിച്ഛേദം നടത്തുന്നതാണ്! തത്സമയമാണ് ഈ 126 -ാം സൂക്തം അവതീര്‍ണമായത്. അതോടെ നബി(സ്വ) ആ തീരുമാനം മാറ്റി, മികച്ച ക്ഷമ കൈക്കൊണ്ടു.

73. സഹനവും സഹിഷ്ണുതയും മുറുകെപിടിച്ച് പുണ്യകര്‍മങ്ങളില്‍ നിരതരായി വേണം മതപ്രബോധകര്‍ മുന്നോട്ടു നീങ്ങാന്‍. അപ്പോള്‍ അല്ലാഹുവിങ്കല്‍ നിന്നുള്ള സഹായവും പിന്‍ബലവും അവര്‍ക്കു ലഭിക്കും. ശത്രുക്കളുടെ പ്രതിലോമ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങളൊക്കെ നിഷ്പ്രഭവും നിഷ്ഫലവുമായിത്തീരും. പ്രവിശാലവും ബഹുവിധ സംസ്‌കാരങ്ങളാല്‍ നിബിഡവുമായ എത്രയോ രാജ്യങ്ങളില്‍ സ്വഹാബികളും താബിഉകളും മറ്റു പുണ്യാത്മാക്കളും ചെന്നു ദീനീ സന്ദേശങ്ങള്‍ പ്രചരിപ്പിച്ചപ്പോള്‍ സംഭവിച്ചത് അതായിരുന്നു എന്നതാണു ചരിത്രം.